Het IJssellandschap - Foto's van Wicher Naberman

Het IJssellandschap - Foto's van Wicher Naberman
Het IJssellandschap bij Schiphol

Het IJssellandschap bij SchipholHoe kunnen de kamers van een hotel beter een subtiel Nederlands accent krijgen dan via foto's van het IJssellandschap? Dat dacht Michiel Kal, verantwoordelijk voor de bouw en inrichting van het nieuw te bouwen Hyatt Place Amsterdam Airport Hotel in Hoofddorp bij Schiphol. In plaats van de gebruikelijke reproducties die veel hotelketens hebben hangen op hun hotelkamers, heeft Kal het bij de inrichting anders aangepakt.

Michiel Kal vertelt: "Het gebouw van ieder Hyatt Place hotel is anders. Voor mij was het belangrijk dat dit hotel een eigen karakter zou krijgen. Zo kwam ik op het idee om een kunstenaar te betrekken bij de inrichting".De foto's van bevroren uiterwaarden, vergezichten en een verlaten IJsseldijk van de Welsumse fotograaf/filmer Wicher Naberman hadden indruk op hem gemaakt bij een eerder bezoek aan diens studio.

Naberman werd gevraagd voor iedere van de 330 gastverblijven twee foto's te maken passend binnen de algemene eisen die Hyatt Place stelt aan de inrichting van gastverblijven. Zo was de maat vooraf bepaald en moesten in iedere kamer één foto in een warme kleurtoon en één foto in een koude kleurtoon naast elkaar komen te hangen.

"Omdat de opdracht vrij snel uitgevoerd moest worden, heb ik gebruik gemaakt van zwart-wit foto's die ik in mijn archief had", vertelt Naberman,"de oudste is uit 1978". Een zestal foto's werd uitgekozen en bewerkt met een kleurenfilter. "Dat was nog een tijdrovende klus",zegt Naberman,"vooral omdat het licht-donker kontrast opnieuw bijgewerkt moest worden. Maar in alle 330 gastverblijven straalt nu het IJssellandschap en dat is prachtig om te zien. Dat het hotel bij Schiphol staat, maakt de opdracht extra leuk, het is voor reizigers een mooie kennismaking met het IJssellandschap. Ze worden geconfronteerd met een ander landschap dan ze gewend zijn".

"In de foto's ben ik gaan spelen met de begrippen tijd en ruimte"

Wicher Naberman werd in Enschede geboren, bracht zijn jeugd en studietijd in Amsterdam door en verhuisde in 1978 met zijn gezin naar Welsum aan de IJssel, vlak bij de IJsseldelta,het land van zijn voorouders.

Omdat de reacties op de foto's erg enthousiast waren, kwam er een vervolgopdracht. Bij de interieurarchitect ontstond het idee om de wand tegenover de liften op alle 12 verdiepingen volledig te bedekken met een foto in het formaat 680 x 240 cm. Dit om de herkenbaarheid van iedere verdieping te versterken. Het thema van de foto's moest zijn 'Hollandse taferelen'.

"Door het grote formaat kon ik niet meer putten uit mijn archief omdat de resolutie van de foto's te laag was ', vertelt Naberman, "daarom moesten er nieuwe foto's gemaakt worden. Ik heb het door de tijdsdruk dicht bij huis gezocht want het IJsselgebied leent zich uitstekend voor 'Hollandse taferelen'. Zo zijn er foto's van de Grote Hank in Welsum, een gezicht op Deventer, het veer Olst-Welsum, de Bolwerksmolen in Deventer, masten van de bruine vloot in Kampen en een fietstocht over de IJsseldijk". Hoewel de opdracht vrij duidelijk was, heeft Naberman de foto's een geheel eigen vorm gegeven. Klassieke, clichématige opnames van Hollandse taferelen zijn er genoeg gemaakt, dus wilde hij iets anders.

"In de foto's ben ik gaan spelen met de begrippen tijd en ruimte, waardoor je als toeschouwer enigszins in verwarring raakt en de vraag ontstaat wat er toch met deze foto aan de hand is".

Hij vervolgt:"In de foto van de Hank bijvoorbeeld zie je twee jongetjes in het water spelen met bootjes gemaakt van een klomp. Maar als je goed kijkt zie je ze in de verte al aan komen lopen. Een verschillend tijdstip en een verschillende handeling samengevoegd op dezelfde locatie".

Hetzelfde principe paste Naberman ook toe op de foto's van de veerpont in Olst en de fietstocht over de IJsseldijk. In de foto's van de Bolwerksmolen en de scheepsmasten is omgekeerd gewerkt. Hier is de tijd de stabiele factor en de ruimte variabel. In één foto zie je de molen van voren, van opzij, van veraf en in een close-up.

De opdrachtgever is erg ingenomen met het eindresultaat."Het is de eerste keer dat we op deze manier in direct contact met de kunstenaar kunst hebben toegepast. Dat het zo goed uitgepakt heeft is voor mij een reden om het vaker te gaan doen". De belangstelling voor de foto's van Naberman raakt in een stroomversnelling. Op 12 maart was de officiële feestelijke opening van het hotel bij Schiphol en op 11 april opent de burgemeester van Deventer een tentoonstelling van Wicher Naberman langs de IJssel getiteld "Etty Hillesum en het IJssellandschap. In deze tentoonstelling worden foto's van het IJssellandschap van de Welsumse fotograaf gecombineerd met teksten uit de dagboeken van Etty Hillesum. De tentoonstelling is tot eind oktober in Deventer te zien.

(Dit artikel is eerder verschenen op de website van ArtFundum)

 
 
© 2022 Het IJssellandschap - Foto's van Wicher Naberman